Thứ hai, 26/2/2018, 0:0 Show
Lượt đọc: 608 Viết bình luận Mã bảo vệ Tin cùng chuyên mục Đề kiểm tra Văn 9 giữa HKII18/11/2023 4:40 Đề kiểm tra văn 918/11/2023 4:14 Đề kiểm tra Văn 9 giữa HKI18/11/2023 3:38 Đề kiểm tra Văn 9 giữa HKI18/11/2023 3:35 Ngữ văn 9 - Đề kiểm tra học kỳ 1 phần văn học trung đại.26/2/2018 0:0 Ngữ văn 9 - Đề kiểm tra phần thơ và truyện.26/2/2018 0:0 Ngữ văn 9 - Đề kiểm tra 45 phút phần tiếng việt học kỳ 126/2/2018 0:0 Ngữ văn 9 - Đề kiểm tra học kỳ I năm học 2017 - 201826/2/2018 0:0 Ngữ văn 9 - Đề kiểm tra Tập làm văn học kỳ I26/2/2018 0:0 Văn 9 - Đề kiểm tra 15 phút phần văn bản và tiếng việt học kỳ I26/2/2018 0:0 Văn 9- Viết bài tập làm văn số 6 ở nhà26/2/2018 0:0 Văn 9 - Tiết 171,172 - Thi học kì II26/2/2018 0:0 Văn 9 - Tiết 157 - Kiểm tra Tiếng Việt26/2/2018 0:0 Văn 9 - Tiết 155 - Kiểm tra văn (Phần truyện)26/2/2018 0:0 Văn 9 - Tiết 134,135 - Viết bài tập làm văn số 7.26/2/2018 0:0 thật đầy đủ và chi tiết. Ở kì thi cuối kì sắp tới, các em học sinh cần trang bị cho mình rất nhiều kiến thức về văn bản, ngữ pháp tiếng việt cũng như cách viết một bài văn hay, sâu sắc. Tất cả những kiến thức mà các em cần ngay lúc này đều được HOCMAI tổng hợp và biên soạn kỹ lưỡng cho các em rồi. Các em hãy tham khảo bài viết này và chuẩn bị thật kỹ càng cho kỳ thi sắp tới nhé! 1. Kiến thức về văn bản học kì 1 lớp 9Tên văn bản Tác giả Thể loại Nội dung chính Ý nghĩa Nghệ thuật Phong cách Hồ Chí MinhLê Anh Trà Văn bản thuyết minh Vốn hiểu biết thật sâu rộng và lối sống đỗi giản dị tạo nên một vẻ đẹp trong phong cách Hồ Chí Minh. Khẳng định được vẻ đẹp thi hùng của phong cách Hồ Chí Minh là một sự kết hợp hài hòa giữa truyền thống văn hóa của dân tộc và tinh hoa văn hóa của nhân loại, giữa sự thanh cao và sự giản dị. – Dẫn chứng đã chọn lọc, rất tiêu biểu, rất chính xác. – Kết hợp đan xen giữa yếu tố thuyết minh với yếu tố kể chuyện và yếu tố bình luận. – Sử dụng được nghệ thuật đối lập một cách hợp lý. Đấu tranh cho một thế giới hòa bìnhGa-bri-en Gác-xi-a Mác-két Tham luận Nguy cơ có chiến tranh hạt nhân đang rất đe dọa toàn thể loài người và sự sống còn trên trái đất này. Khẳng định lại việc đấu tranh cho sự hòa bình, ngăn chặn đi và xóa bỏ được nguy cơ chiến tranh hạt nhân và cái nhiệm vụ cấp bách của toàn thể loài người. Lập luận khá chặt chẽ, chứng cứ khá phong phú, tương đối xác thực, cụ thể.Chuyện người con gái Nam Xương (trích Truyền kì mạn lục) Nguyễn Dữ Truyện truyền kì Câu chuyện về một cuộc đời và một cái chết thật thương tâm của nhân vật Vũ Nương. – Niềm cảm thương sâu đậm đối với số phận đầy oan nghiệt của người phụ nữ Việt Nam nói chung sống dưới chế độ phong kiến. – Khẳng định lại được vẻ đẹp truyền thống của họ. – Nghệ thuật dựng truyện thành công, miêu tả nhân vật thật đặc sắc. – Kết hợp yếu tố tự sự với yếu tố trữ tình. Chuyện cũ trong Phủ chúa Trịnh (trích Vũ trung tùy bút) Phạm Đình Hổ Tùy bút Cuộc sống thì xa hoa, hưởng thụ hết mình của Trịnh Sâm và thói nhũng nhiễu đáng tởm của bọn quan lại. Phản ánh được đời sống xa hoa của tên vua chúa và sự nhũng nhiễu đáng ghét của bọn quan lại thời kỳ Lê – Trịnh. – Lối văn ghi chép lại sự việc cụ thể, chi tiết, chân thực, và rất sinh động. – Lựa chọn ngôi kể thật phù hợp. Hoàng Lê nhất thống chí (trích Hồi thứ mười bốn) Ngô gia văn phái Tiểu thuyết lịch sử được viết theo lối: chương hồi Tái hiện thực sự chân thực rằng hình ảnh người anh hùng dân tộc Nguyễn Huệ qua cái chiến công thần tốc đại phá được quân Thanh, sự thảm bại của bè lũ quân tướng nhà Thanh và số phận bi đát thảm hại của vua tôi Lê Chiêu Thống. Thể hiện được quan điểm lịch sử rất đỗi đúng đắn và niềm tự hào dân tộc trong các tác giả. – Nghệ thuật trần thuật thì đặc sắc. – Khắc họa thật thành công các nhân vật lịch sử với sự ngôn ngữ chân thật, sinh động. Chị em Thúy Kiều (trích Truyện Kiều) Nguyễn Du Truyện thơ Nôm Khắc họa rõ nét chân dung của hai chị em nhà Thúy Kiều. Ca ngợi được vẻ đẹp, tài năng xuất chúng của con người và dự cảm sẵn về kiếp người tài hoa bạc mệnh của cô Kiều. Bút pháp nghệ thuật tượng trưng ước lệ, lấy cái vẻ đẹp của thiên nhiên để gợi tả cái vẻ đẹp của con người.Cảnh ngày xuân (trích Truyện Kiều) Nguyễn Du Truyện thơ Nôm Bức tranh thiên nhiên đẹp, lễ hội mùa xuân thật tươi đẹp, trong sáng và tâm trạng bộc lộ của con người trước khung cảnh ấy. Khắc họa được hình ảnh một lễ hội truyền thống từ xa xưa. – Từ ngữ, chi tiết sử dụng đặc sắc. – Bút pháp miêu tả thì giàu chất tạo hình. Kiều ở lầu Ngưng Bích (trích Truyện Kiều) Nguyễn Du Truyện thơ Nôm Tâm trạng của cô Thúy Kiều khi đang đứng trước lầu Ngưng Bích. Cảnh ngộ thì cô đơn, đượm sự buồn tủi và tấm lòng thủy chung, hiếu thảo của cô Thúy Kiều. – Đỉnh cao trong khả năng miêu tả nội tâm nhân vật. – Bút pháp nghệ thuật thành công tả cảnh ngụ tình. Thúy Kiều báo ân báo oán (trích Truyện Kiều) Nguyễn Du Truyện thơ Nôm Cảnh cô Thúy Kiều báo ân và báo oán sau khi được anh Từ Hải cứu thoát khỏi lầu xanh. Thể hiện được ước mơ công lí đầy chính nghĩa theo quan điểm của quần chúng nhân dân lúc đó: con người bị áp bức đau khổ đã vùng lên cầm lấy cán cân công lý, “ở hiền thì gặp lành, ở ác thì gặp ác”. – Ngôn ngữ đối thoại thì thật tài tình. – Sử dụng từ ngữ cũng thật linh hoạt: từ ngữ thì mang tính ước lệ (khi cô Kiều nói với anh Thúc Sinh), ngôn ngữ khá nôm na bình dị (khi nói về tên Hoạn Thư). Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga (trích Truyện Lục Vân Tiên) Nguyễn Đình Chiểu Truyện thơ Nôm Cảnh chàng Lục Vân Tiên cứu cô Kiều Nguyệt Nga. Thể hiện được khát vọng hành đạo giúp đời của ông tác giả và đã khắc họa những phẩm chất rất đẹp đẽ của hai nhân vật là Lục Vân Tiên (tài ba, dũng cảm, anh dũng, trọng nghĩa khinh tài) và cô Kiều Nguyệt Nga (hiền hậu, nết na, xinh đẹp, ân tình). – Mang đậm trong bài màu sắc dân gian. – Ngôn ngữ thì mang màu sắc Nam Bộ, mộc mạc rất đỗi bình dị, khá gần với lời nói thông thường. – Nhân vật thì được đặt trong những tình huống khá khác nhau, bộc lộ rõ tính cách qua hành động, cử chỉ và lời nói. Lục Vân Tiên gặp nạn (trích Truyện Lục Vân Tiên) Nguyễn Đình Chiểu Truyện thơ Nôm Cảnh tên Trịnh Hâm hãm hại chàng Lục Vân Tiên. – Nói lên sự đối lập rõ ràng giữa thiện và ác, giữa nhân cách cao cả với những toan tính thấp hèn. – Thể hiện thái độ thật quý trọng và niềm tin của người tác giả đối với nhân dân lao động. Thơ thì giàu cảm xúc, thật khoáng đạt, ngôn ngữ thì bình dị, dân dã.Đồng chíChính Hữu Thơ tự do Tình đồng chí keo sơn gắn bó của những người lính cách mạng gắn bó keo sơn dựa trên được cơ sở có cùng chung cảnh ngộ và có lí tưởng chiến đấu. Ca ngợi lên tình đồng chí keo sơn và vẻ đẹp tinh thần anh dũng của những người lính cách mạng. Chi tiết, hình ảnh, ngôn ngữ rất là giản dị, chân thực, cô đọng và giàu sức biểu cảm.Bài thơ về tiểu đội xe không kínhPhạm Tiến Duật Thơ tự do – Hình ảnh hiện lên những chiếc xe không kính vẫn băng băng xông ra chiến trường. – Cuộc sống khó khăn của những người lính đang trên đường hành quân. Tư thế thì hiên ngang, tinh thần thì lạc quan, dũng cảm, bất chấp tất cả khó khăn nguy hiểm và ý chí chiến đấu giải phóng miền Nam. – Hình ảnh thơ thì độc đáo. – Chất liệu thì hiện thực sinh động. – Ngôn ngữ và giọng điệu thì giàu tính khẩu ngữ, tự nhiên và khỏe khoắn. Đoàn thuyền đánh cá Huy Cận Thơ 7 chữ Cảnh đoàn thuyền đang đi ra khơi và cái cảnh lao động của con người trên biển. Thể hiện được sự hài hòa giữa thiên nhiên và những con người lao động, bộc lộ được niềm vui, niềm tự hào của nhà thơ trước cảnh đất nước và cuộc sống. – Khắc họa thành công nhiều hình ảnh đẹp tráng lệ. – Sáng tạo lắm trong việc xây dựng hình ảnh bằng yếu tố liên tưởng, tưởng tượng phong phú, độc đáo, có âm hưởng khá khỏe khoắn, hào hùng, lạc quan. Bếp lửaBằng Việt Thơ 8 chữ Bài thơ có gợi về những kỉ niệm tuổi thơ sống bên người bà của nhân vật trữ tình, làm hiện lên cái hình ảnh người bà và tình bà cháu sâu sắc, quen thuộc trong mọi người. – Tình cảm, cảm xúc thì chân thành của nhân vật trữ tình – người cháu – và hình ảnh người bà thì giàu tình thương, giàu lắm đức hi sinh, có lẽ sống thật giản dị mà cao quý. – Bài thơ thì chứa đựng một ý nghĩa triết lí: Những gì thân thiết nhất của tuổi thơ mỗi người thì đều có sức lan tỏa, nâng đỡ tất cả con người suốt hành trình dài rộng bao la của cuộc đời. Tình yêu của bà là sự khởi đầu nhỏ nhắn của tình yêu con người, tình yêu đất nước. – Sáng tạo trong công tác hình tượng bếp lửa vừa thực vừa mang nghĩa biểu tượng. – Kết hợp các yếu tố miêu tả, biểu cảm, tự sự và bình luận. – Giọng điệu và thể thơ tám chữ thì khá phù hợp với cảm xúc hồi tưởng và suy ngẫm. Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹNguyễn Khoa Điềm Thơ 8 chữ Lời tâm tình thỏ thẻ của mẹ dành cho con giữa những khó khăn, vất vả, gian nan của cái cuộc sống ở nơi chiến khu, ước mong con lớn khôn thật khỏe mạnh, trở thành được công dân của một đất nước tự do. Tình yêu con sẽ gắn với lòng yêu nước, với tinh thần mạnh mẽ chiến đấu của người mẹ miền tây Thừa Thiên. – Giọng điệu thì ngọt ngào, trìu mến. – Sáng tạo thật hay trong kết cấu, tạo nên sự lặp lại giống như những giai điệu, bản nhạc, âm hưởng của lời ru. Ánh trăngNguyễn Duy Thơ 5 chữ Lời tự nhắc nhở của tôi về những năm tháng đầy gian lao đã qua của một cuộc đời người lính gắn liền với thiên nhiên, đất nước bình dị, hiền hậu. Gợi nhắc và củng cố cái thái độ sống “uống nước nhớ nguồn”, ân nghĩa thủy chung cùng với quá khứ. Giọng điệu tâm tình thâm sâu tự nhiên, hình ảnh thì giàu tính biểu cảm.LàngKim Lân Truyện ngắn Giới thiệu về những hoàn cảnh mà phải rời làng lên nơi tản cư của người ông Hai và tính thích khoe làng của ông. Ca ngợi tình yêu lớn với làng quê, một lòng yêu nước, tinh thần kháng chiến bất khuất của người nông dân phải dời làng đi tản cư. – Xây dựng thành công tình huống truyện thật đặc sắc. – Nghệ thuật miêu tả được tâm lí và ngôn ngữ của nhân vật. Lặng lẽ Sa PaNguyễn Thành Long Truyện ngắn Tái hiện thành công được hình ảnh một anh thanh niên đang làm công tác khí tượng ở một mình trên một đỉnh núi cao. Khắc họa rất thành công cái hình ảnh những người lao động thật bình thường. Qua đó, đã khẳng định vẻ đẹp ngút ngàn của con người lao động và ý nghĩa to tát của những công việc thầm lặng. Xây dựng tình huống thì thật hợp lý, cách kể chuyện thì thật tự nhiên, có sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa tự sự, trữ tình với bình luận.Chiếc lược ngàNguyễn Quang Sáng Truyện ngắn Câu chuyện về hai cha con bé Thu được gặp lại nhau sau khoảng chừng tám năm xa cách, bé Thu đã không nhận ra ba, đến khi nhận ra thì ông Sáu một lần nữa phải ra đi. Ở chiến khu, ông Sáu tự làm chiếc lược ngà tặng bé Thu và phải hy sinh tính mạng. Thể hiện được thật cảm động tình cha con thì thật sâu sắc và thật cao đẹp trong cái cảnh ngộ éo le của cái chiến tranh tàn khốc. – Sáng tạo nên tình huống thật bất ngờ mà tự nhiên, hợp lý. – Thành công lắm trong việc miêu tả lên tâm lí và xây dựng được tính cách nhân vật, đặc biệt nhất là nhân vật bé Thu. Cố hươngLỗ Tấn Truyện ngắn Thuật lại thành công chuyến về quê lần cuối cùng của nhân vật “tôi” trong bài, những rung cảm bên trong “tôi” trước sự thay đổi khác thường của làng quê, đặc biệt nhất là của Nhuận Thổ. Phê phán cái xã hội phong kiến, lễ giáo của phong kiến, đặt ra trong vấn đề con đường đi của nông dân và của cả toàn xã hội. Nghệ thuật tinh vi miêu tả tâm lí nhân vật thật đặc sắc. * Thể loại văn bản Truyện thơ NômLoại truyện thơ này được viết nên bằng chữ Nôm. Thường viết dưới dạng thể thơ lục bát.Tham luận– Có hình thức giống với văn Nghị luận, nó thì có tác dụng để đưa ra một quan điểm hay là một ý kiến nào đó. – Có chứa trong nó tính thời sự, tính tham khảo, tính phản biện và đề xuất. – Thường thì được sử dụng trong các buổi hội nghị hoặc hội thảo,… với tính chất tương đối trang trọng. Truyện truyền kì– Đây chính là loại hình tự sự bằng văn xuôi, thuộc thể loại văn học viết. – Kể nên các chuyện kỳ ngộ và thật lạ lùng. Tiểu thuyết chương hồi Truyện kể thì quá dài, phải chia ra làm nhiều đoạn, kể làm nhiều lần khác nhau (hồi).Tùy bútThuộc thể loại hình ký, trong đó thì tác giả có ghi chép lại các sự việc được quan sát và suy ngẫm ra về cảnh vật, con người xung quanh một cách thật trung thực. 2. Đề cương kiến thức tiếng Việt học kì 1 lớp 92.1. Các phương châm hội thoạiPhương châm về lượng Khi giao tiếp, hay cần nói cho có nội dung; nội dung của lời nói thì cần phải đáp ứng đúng yêu cầu của một cuộc giao tiếp, không thiếu cũng không thừa.Phương châm về chất Khi giao tiếp hay đừng nói những điều mà mình đã không tin là đúng hay không có đủ bằng chứng xác thực. Bài viết tham khảo thêm: Soạn bài các phương châm hội thoại Soạn bài các phương châm hội thoại (tiếp theo) 2.2. Thuật ngữ– Là những từ ngữ mà biểu thị được khái niệm khoa học, khái niệm công nghệ, thường được dùng trong các loại văn bản khoa học, công nghệ. – Về nguyên tắc, trong một lĩnh vực khoa học, lĩnh vực công nghệ nhất định, mỗi thuật ngữ sẽ chỉ biểu thị được một khái niệm, và ngược lại, mỗi khái niệm sẽ chỉ được biểu thị bằng được một thuật ngữ. – Thuật ngữ thì chắc chắn không có tính biểu cảm. 2.3. Tổng kết về từ vựngKhái niệm Ví dụ Từ đơnLà từ mà được cấu tạo bởi một tiếng. Sách, bàn, phòng, gỗ,…Từ phứcLà từ mà có cấu tạo từ hai tiếng trở lên. sách vở, bàn ghế, điện thoại di động,…Từ ghép– Có cấu tạo mà từ hai tiếng trở lên. Các tiếng thì đều có nghĩa. Phân loại: – Từ ghép chính phụ. – Từ ghép đẳng lập. xe máy, xe ô tô, đèn pin,… ăn mặc, thầy cô, xăng dầu,… Từ láy– Có cấu tạo mà từ hai tiếng trở lên. Chỉ có một tiếng có nghĩa hoặc là không có tiếng nào có nghĩa. – Phần nguyên âm và phụ âm sẽ được láy giống nhau hoặc chỉ một phần nguyên âm hoặc phụ âm được láy như nhau. – Phân loại: + Từ láy toàn bộ. + Từ láy bộ phận. đo đỏ, hâm hâm, thăm thẳm,… xấu xí, lao xao, róc rách,… Thành ngữ– Loại cụm từ mà có cấu tạo cố định, biểu thị được một ý nghĩa hoàn chỉnh. – Nghĩa của một thành ngữ sẽ có thể bắt nguồn trực tiếp từ một nghĩa đen của các từ tạo nên nó nhưng thường thì thông qua một số phép chuyển nghĩa như phép ẩn dụ, phép so sánh,… – Ngắn gọn và thật hàm súc, có nhiều tính hình tượng và biểu cảm cao. bảy nổi ba chìm, hoa ghen thua thắm, tắt lửa tối đèn,…Từ nhiều nghĩa Là từ mà có một nghĩa gốc và một hoặc một số nghĩa chuyển, nghĩa của từ nhiều nghĩa thì bao giờ cũng có một mối liên hệ nào đó với nhau. – Nghĩa gốc: Quả nho này ngọt quá. – Nghĩa chuyển: Chị ấy nói với cái giọng ngọt thật. Từ đồng âmLà những từ mà giống nhau về âm thanh nhưng nghĩa thì khác xa nhau, không liên quan gì đến nhau. mùa thu/thu gom tiềnTừ đồng nghĩa– Là những từ mà có nghĩa giống nhau hoặc sẽ gần giống nhau. – Phân loại: + Đồng nghĩa hoàn toàn (không có phân biệt về sắc thái nghĩa đâu). + Đồng nghĩa không hoàn toàn (có thấy được sắc thái nghĩa khác nhau). quả/trái chết//tử/hi sinh Từ trái nghĩaLà những từ mà có nghĩa trái ngược hẳn nhau. Đẹp, xinh/xấu, xấu xí Bài viết tham khảo thêm: Phân biệt từ đồng âm và từ nhiều nghĩa 3. Đề cương tập làm văn lớp 9 học kì 13.1. Nghị luận về một sự việc, hiện tượng đời sống
– Dẫn dắt vào đề là để giới thiệu chung về những cái vấn đề có tính bức xúc cao mà xã hội ngày nay đang quan tâm. – Giới thiệu vấn đề nghị luận đó và đặt ra ở đề bài: hiện tượng đời sống mà đề bài muốn đề cập.
– Trình bày được thực trạng: Mô tả được hiện tượng đời sống được nêu sẵn ở đề bài. Có thể là nêu thêm những hiểu biết của bản thân về cái hiện tượng đời sống đó. – Bình luận thêm về hiện tượng ( nêu đánh giá cảm quan tốt hoặc xấu, đúng hoặc sai…). – Phân tích được những nguyên nhân cũng như tác hại của hiện tượng đời sống đã nêu lên ở trên. – Đề xuất lên những giải pháp: Đối với bản thân, bạn bè, gia đình, xã hội,…
– Khẳng định chung, tổng quát về hiện tượng đời sống đã bàn. – Lời nhắn được gửi đến tất cả mọi người. → Bài viết tham khảo: Soạn bài nghị luận về một sự việc, hiện tượng đời sống 3.2. Nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí
– Dẫn dắt đi vào vấn đề đang cần nghị luận. – Nêu ra vấn đề mà cần nghị luận.
– Giải thích được tư tưởng, đạo lý mà cần bàn luận. – Phân tích và chứng minh những mặt đúng, đẹp, cao cả của tư tưởng, đạo lý đang cần bàn luận. – Đánh giá lại về vấn đề. – Bình luận thêm, bàn bạc thêm, mở rộng thêm, đề xuất ý kiến. – Rút ra bài học cũng như nhận thức và hành động.
– Khẳng định chung lại một lần nữa về tư tưởng, đạo lí đã được bàn luận ở thân bài. – Lời nhắn gửi của em đến với mọi người. → Bài viết tham khảo: Soạn bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí II. Bài tập ví dụ ôn tập học kì 1 lớp 9 môn ngữ vănBài 1: Dựa vào nội dung của bài thơ “Đoàn thuyền đánh cá”, em hãy trả lời các câu hỏi sau bằng cách khoanh tròn vào chữ cái đứng trước câu trả lời đúng.Câu 1: Tác giả của “Đoàn thuyền đánh cá” chính là
Câu 2: Theo em thì nội dung chính của hai khổ thơ đầu của bài thơ “Đoàn thuyền đánh cá” là gì?
Câu 3: Câu thơ “Câu hát căng buồm cùng gió khơi” có sử dụng biện pháp nghệ thuật nào?
Câu 4: Trong “Đoàn thuyền đánh cá”, lời hát, bài hát, tiếng hát… được nhắc đi nhắc lại mấy lần vậy? Tác dụng của việc nhắc lại đó là gì vậy?
Câu 5: Hai câu thơ sau có sử dụng những biện pháp tu từ nào? “Mặt trời xuống biển như hòn lửa Sóng đã cài then đêm sập cửa.”
Hướng dẫn giải bài: Câu 1 2 3 4 5 Đáp ánA B C B D Bài 2: Sửa lại lỗi dùng từ trong các câu sau:
Hướng dẫn giải bài:
Bài 3: Xác định chủ ngữ, vị ngữ trong các câu sau:
Hướng dẫn trả lời:
Bài 4: Đặt câu theo các yêu cầu bên dưới:
Xác định chủ ngữ, vị ngữ trong các câu em vừa đặt. Hướng dẫn trả lời:
Bài 5:
Hướng dẫn trả lời:
Ví dụ: – Thời phong kiến, từ bệ hạ được dùng để gọi ông vua, nói với vua, ý chỉ sự tôn kính. – Ngày nay những từ như: quý ông, quý bà, quý ngài, quý khách, quý cô,… dùng để gọi người hoặc đối thoại với ý tôn kính và lịch sự. Có khi người đối thoại có thể nhỏ tuổi hơn mình nhưng vẫn xưng là em.
Bài 6: Đọc đoạn trích bên dưới đây và trả lời câu hỏi:“Ngửa mặt lên nhìn mặt có cái gì rưng rưng như là đồng là bể như là sông là rừng Trăng cứ tròn vành vạnh kể chi người vô tình ánh trăng im phăng phắc đủ cho ta giật mình.”
Hướng dẫn trả lời:
– BP Nhân hóa là: im phăng phắc. – BP So sánh và điệp ngữ là: như là đồng là bể, như là sông là rừng. Nội dung đoạn văn cần được đảm bảo các ý sau: – Trăng là biểu tượng cho sự tròn đầy, sự thủy chung, sự trọn vẹn của thiên nhiên, quá khứ tròn đầy và bất diệt. – Trăng không hề biết trách cứ, nhưng chính cái sự im lặng, sự bao dung, sự độ lượng lại là lời nhắc nhở nghiêm khắc nhất. – Trăng khiến cho người ta thấy sự ân hận, biết thức tỉnh lương tâm và sám hối. Bài 7: Đọc đoạn trích sau đây và trả lời câu hỏi:“Bếp Hoàng Cầm ta dựng giữa trời Chung bát đũa nghĩa là gia đình đấy Võng mắc chông chênh đường xe chạy Lại đi, lại đi trời xanh thêm. Không có kính, rồi xe không có đèn, Không có mui xe, thùng xe có xước, Xe vẫn chạy vì miền Nam phía trước: Chỉ cần trong xe có một trái tim.”
Hướng dẫn giải bài:
– Phép điệp là: lại đi, không có. – Ẩn dụ là: trời xanh thêm, trái tim. – Liệt kê là: kính, đèn, mui, thùng xe,… – Hoán dụ là: trái tim. Nội dung của đoạn văn cần phải đảm bảo các ý sau: – Người lính lái xe thì phải chịu đựng những gian khổ ở nơi chiến trường, thiếu thốn về mặt vật chất. – Đối lập thật bất ngờ giữa yếu tố vật chất với yếu tố tinh thần, giữa vẻ đẹp bên ngoài và vẻ đẹp bên trong, cái ko có và cái hiện hữu. – Cao hơn hết nữa là sức mạnh của một lòng tình yêu nước, vẻ đẹp nơi trái tim yêu thương, trái tim thật can trường, tất cả để cho tiền tuyến, khiến ta không thể nào quên thế hệ thanh niên thời kì chống Mĩ thật oanh liệt của dân tộc. Bài 8: Nêu lên tình huống truyện “Lặng lẽ Sa Pa” của Nguyễn Thành Long.Hướng dẫn trả lời: – Truyện ngắn “Lặng lẽ Sa Pa” được xây dựng xung quanh một tình huống truyện thật đơn giản, tự nhiên: cuộc gặp gỡ thật tình cờ của mấy người khách trên một chuyến xe để lên Sapa với anh thanh niên đã làm công tác khí tượng trên đỉnh Yên Sơn. – Tình huống gặp gỡ này giúp khắc họa được “bức chân dung” của nhân vật chính qua: + Chính lời lẽ và hành động của anh ấy. + Qua sự cảm nhận về anh của các nhân vật khác. – Tình huống truyện này đã làm nổi bật được chủ đề của tác phẩm: “Trong cái lặng lẽ, vắng vẻ trên núi cao nơi Sa Pa, nơi mà nghe tên người ta chỉ nghĩ được đến sự nghỉ ngơi, vẫn có bao nhiêu người mà đang ngày đêm say mê làm việc miệt mài, say mê cho đất nước.” Bài 9: Phân tích về nhân vật ông Sáu trong truyện ngắn “Chiếc lược ngà” của tác giả Nguyễn Quang Sáng.Hướng dẫn trả lời:
– Khi ông đi bộ đội thì con gái ông mới chỉ được 1 tuổi. – Ông xa con đã gần 8 năm mới quay trở về.
– Bé Thu thì không nhận ra ông vì vết thẹo không hề giống người trong hình. Con bé đã chạy đi, xa lánh ông, không chấp nhận ông là cha mình, thậm chí còn thái độ hỗn, nói trống không khiến ông cảm thấy chút buồn tủi. – Trong khi ăn cơm thì ông đã thấy tuyệt vọng, chút nóng vội và không kiềm chế được mà đánh đòn bé Thu, ông cảm thấy rất hối hận nhưng cũng chỉ vì lý do ông thương con quá mà thôi. ? Khát khao lớn nhất của ông chính là được nghe con gái gọi một tiếng ba, chính tình cha con sâu nặng đậm đà đã khiến ông kiên trì (chịu đựng sự bướng bỉnh) và sự nóng vội (thời gian không chờ đợi) lâu đến vậy.
– Bé Thu đã khiến cho sững sở tất cả mọi người vô cùng bất ngờ khi cất tiếng gọi ba. – Ông cảm thấy hạnh phúc tột độ vô cùng, nhưng vì giữ kỉ luật, ông vẫn đành phải xa con. ? Yêu con lắm, nhưng vẫn đặt quốc gia và toàn dân tộc lên trên hạnh phúc cá nhân, người cha giàu cảm xúc, cũng là một người chiến sĩ đáng khâm phục.
– Ông rất là nhớ mong con, muốn được ôm con và hôn con. – Ông dồn hết tình cảm của mình để làm nên một cây lược bằng ngà voi để tặng con. ? Ông Sáu quả thực là một người cha tuyệt vời, vĩ đại, giàu yêu thương con cái hết mực, ông luôn dốc hết lòng vì gia đình. Nghệ thuật: – Nhà văn đã đặt vị trí nhân vật vào tình huống truyện bất ngờ để từ đó có thể bộc lộ nội tâm nhân vật. – Nghệ thuật xây dựng nên nhân vật thật tài tình, miêu tả được tâm lý sâu sắc và chân thực. Bài 10: Phân tích về nhân vật ông Hai trong truyện ngắn “Làng” của tác giả Kim Lân.Hướng dẫn trả lời:
– Giới thiệu chút sơ qua về tác giả, tác phẩm. – Nêu vấn đề cần được nghị luận trong bài: nhân vật ông Hai.
– Tóm tắt về truyện ngắn “Làng” ( khoảng 5 đến 7 dòng). – Phân tích về nhân vật ông Hai:
* Ông Hai là một người nông dân thật là chất phác, siêng năng – Ông là một người hay lam lũ hay làm. Lên chỗ đi tản cư, không có việc làm, ông cảm thấy bực bội lắm, gan nóng lắm như lửa đốt, không thể ở yên. – Ông tuy rằng ít học nhưng lại khá thích đọc báo, nghe báo. Do vậy, ông rất là khổ tâm và không thích những người đọc nhanh, đọc nhỏ. – Không có điều kiện nào để học hành nên cái tầm nhìn của ông có phần hơi thiển cận: khoe cái dinh phần của ông tổng đốc. ? Hình ảnh của người nông dân thật giản dị, thật chất phác và thật đáng yêu. * Ông Hai có lòng yêu nước thật chân thành, thật mãnh liệt – Ông Hai thể hiện tình yêu quê hương thật cháy, tình yêu làng: + Ông khoe lớn về làng của ông. + Trước và sau cách mạng tháng Tám thì thấy cách khoe làng của ông Hai đã có phần thay đổi. + Cách khoe làng rất là đặc biệt: Kể thật say mê, thật náo nức, kể quên cả người nghe, kể bằng tất cả tâm hồn, tình cảm thật yêu thương, thật tự hào. – Khi kháng chiến bùng nổ, ông đã quyết tình nguyện ở lại làng, cùng anh em xây dựng làng thành một làng kháng chiến. – Khi bắt buộc phải đi tản cư, ông thật day dứt, thật khổ tâm, thật nhớ làng, thật nhớ anh em đến nỗi trở nên bực dọc, thật cộc cằn. – Khi nghe tin làng theo giặc, ông thật bàng hoàng, thật đau xót. Ông cố tin rằng đó chỉ là tin đồn. Tin ấy đẩy ông vào một bi kịch: yêu làng hoặc là yêu kháng chiến. Cuộc xung đột nội tâm thật gay gắt, cuối cùng ông đã chọn: “Làng thì yêu thật…thì phải thù”. Như vậy, ông đã chọn tình yêu đất nước. Quyết định thật mạnh mẽ, thật dứt khoát nhưng không hề dễ dàng. ? Tình cảm gắn bó mật thiết, chân thành, cảm động. – Khi nghe tin cải chính, ông vui vẻ, hồ hởi như vừa mới được hồi sinh vậy. Ông lại được yêu làng, thật tự hào về làng, khoe về làng của ông. + Ông lại khoe nhà ông, làng ông bị giặc đốt một cách thật sung sướng vô bờ. + Cách khoe làng, khoe chữ: “toàn là sai sự mục đích cả”. Tuy ông Hai ít được học, nhưng lại ham học, thật thích chơi chữ. ? Ông Hai đã thật quyết tâm đặt tình yêu nước lên trên tình yêu làng, là tình cảm cá nhân. Ông hiểu được rằng, phải có quê hương, đất nước thì mới tồn tại làng cho ông yêu. ? Người nông dân tuy ít học, nhưng họ không hề có ít tấm lòng. * Đánh giá nhân vật – Ông Hai là hình ảnh thật tiêu biểu của người nông dân Việt Nam thời kháng chiến chống Pháp nói riêng và người nông dân Việt Nam nói chung. – Nhân vật ông Hai của Kim Lân vẫn có một tính cách rất chi riêng.
Khẳng định lại được giá trị, cũng như nghệ thuật và nội dung của toàn tác phẩm; bài học văn bản mang lại. III. Đề thi cuối kì 1 ngữ văn 9Dưới đây là 21 đề thi học kỳ I ngữ văn 9 do HOCMAI tổng hợp gửi đến các bạn. Để sử dụng bộ tài liệu tốt nhất, các bạn học sinh hãy photo ra giấy để có thể thực hành trực tiếp nhé! Vậy là chúng ta đã cùng nhau hoàn thành bài Ôn thi học kì 1 lớp 9 môn ngữ văn rồi các em học sinh khối 9 thân yêu. HOCMAI chúc cho các em học tập thật tốt, thật vững vàng khi ngồi trong phòng thi các em nhé. |